| 
19η ΔΙΑΛΕΞΗ
ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ
Με κλικ στην εικόνα κατεβάζουμε τη διάλεξη
1.Τρόπος βιβλιογραφικής μελέτης και ταυτοποίησης των ιδιοσυγκρασιών
2.Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Διάγνωση και Ρεπερτοράϊζινγκ
3.Επιλογή της κατάλληλης δυναμοποίησης
4.Είναι μόνον τρία τα Μιάσματα;
1.Τρόπος βιβλιογραφικής μελέτης και ταυτοποίησης των ιδιοσυγκρασιών
-Τι σημαίνει ταυτοποίηση μιας ιδιοσυγκρασίας;
-Η ιδιαίτερη «οσμή» της κάθε ιδιοσυγκρασίας
-Τα βήματα για τη μελέτη και ταυτοποίηση μιας ιδιοσυγκρασίας
2.Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Διάγνωση και Ρεπερτοράϊζινγκ
-Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Διάγνωση και Συμπαντικοί Νόμοι
-Η ορθή χρήση του Ρεπερτοράϊζινγκ
-Προεξάρχουσα και υποβόσκουσες ιδιοσυγκρασίες
-Οξεία ιδιοσυγκρασία
-Σε ποιά επίπεδα δρα η Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Θεραπεία
-Σωματική Κληρονομικότητα και Καθολική Κληρονομικότητα
-Περί «λειτουργικών υποθέσεων»
-Θεραπευτικές διαφορές του Ρεπερτοράϊζινγκ από τη Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Θεραπεία
-Συνταγογράφηση σε οξείες ασθένειες
-Βήματα για ένα ορθό Ρεπερτοράϊζινγκ
-Πρακτικά σχήματα ομοιοπαθητικών φαρμάκων σε οξείες ασθένειες
3.Επιλογή της κατάλληλης δυναμοποίησης
4.Είναι μόνον τρία τα Μιάσματα;
Αυτή είναι η τελευταία διάλεξη του πρώτου μέρους. Αυτό το πρώτο μέρος είχε σκοπό να δώσει τη συνολική εικόνα της ομοιοπαθητικής ιατρικής πράξης. Συζητήσαμε φιλοσοφικά θέματα, θεωρητικά θέματα, ομοιοπαθητική φαρμακολογία, τρόπο λήψης ιστορικού καθώς και τι είναι παθολογικό και τι είναι φυσιολογικό σε ζωτικά θέματα. Στην προηγούμενη διάλεξη αναφερθήκαμε σε λιγότερο συχνές ιδιοσυγκρασίες. Σήμερα θα ασχοληθούμε με μερικά πρακτικά θέματα για να ολοκληρώσουμε την εκπαίδευση σας. Ο δεύτερος κύκλος διαλέξεων θα αφορά ανάλυση κλινικών περιπτώσεων μέσα από μαγνητοφωνημένα περιστατικά.
1.Τρόπος βιβλιογραφικής μελέτης και ταυτοποίησης των ιδιοσυγκρασιών
-Τι σημαίνει ταυτοποίηση μιας ιδιοσυγκρασίας;
-Η ιδιαίτερη «οσμή» της κάθε ιδιοσυγκρασίας
-Τα βήματα για τη μελέτη και ταυτοποίηση μιας ιδιοσυγκρασίας
Ποιός είναι ο τρόπος βιβλιογραφικής μελέτης και ταυτοποίησης μιας οποιασδήποτε ομοιοπαθητικής ιδιοσυγκρασίας; Αυτό θα μάθουμε τώρα. Το πρώτο που πρέπει να κάνουμε είναι να διαβάσουμε τη συγκεκριμένη ιδιοσυγκρασία από την φαρμακολογία του Κέντ. Είναι η πιο αξιόλογη κλασσική φαρμακολογία γιατί σε αρκετές ιδιοσυγκρασίες κατάφερε να ταυτοποιήσει την ιδιαίτερη ψυχοδιανοητική εικόνα της κάθε μιας. Έπιασε την κεντρική ιδέα της, αναγνώρισε την «φάτσα» της, το πρόσωπο της, τα δακτυλικά της αποτυπώματα θα λέγαμε.
Τι σημαίνει ταυτοποίηση μιας ιδιοσυγκρασίας;
Υπάρχουν βέβαια και βασικές πολύχρηστες ιδιοσυγκρασίες τις οποίες ο Κεντ δεν κατάφερε να ταυτοποιήσει όπως π.χ το Μεντορίνουμ. Οι υπόλοιπες κλασσικές φαρμακολογίες πριν από τον Κεντ όπως του Χάνεμαν, του Άλλεν, του Χέριγκ και του Κλάρκ δεν είχαν καθόλου μα καθόλου καταφέρει να περιγράψουν την ουσία μιας ιδιοσυγκρασίας. Απλώς παρέθεταν ανά μέρος του σώματος τα διάφορα συμπτώματα που εμφανίστηκαν στις αποδείξεις των φαρμακευτικών ουσιών, αξιολογώντας τα σε βαθμούς συχνότητας και έντασης.
Για να μπορέσει κανείς να ταυτοποιήσει ικανοποιητικά μια ιδιοσυγκρασία, περιγράφοντας την ψυχοδιανοητική της ταυτότητα, θα πρέπει να έχει πολύ μεγάλη και ορθή κλινική εμπειρία. Δεν αρκεί η παράθεση των διαφόρων ψυχοδιανοητικών συμπτωμάτων, είτε σκόρπιων είτε και ομαδοποιημένων. Θα πρέπει να έχει συλλάβει την ουσία της και η απόδειξη για κάτι τέτοιο είναι να μπορεί να μιλήσει κανείς εκ του προχείρου, για το πως θα συμπεριφερόταν η συγκεκριμένη ιδιοσυγκρασία στην τάδε και στη δείνα περίπτωση. Κάτι τέτοιο μπορούμε να κάνουμε μόνο για τους γνωστούς μας ανθρώπους που τους ξέρουμε πολύ καλά σαν χαρακτήρες και τότε λέμε ο Γιάννης στη συγκεκριμένη περίπτωση θα έκανε αυτό ή εκείνο. Μια τέτοια γνώση και μόνον μια τέτοια, σημαίνει ικανοποιητική ταυτοποίηση μιας ιδιοσυγκρασίας.
Στις προηγούμενες διαλέξεις σας περιέγραψα εκ του προχείρου, όπως είδατε, τις βασικές και πολύχρηστες ιδιοσυγκρασίες. Το ίδιο έγινε και σε λιγότερο συχνές ιδιοσυγκρασίες για τις οποίες ομολογώ ότι δεν έχω πλήρη ταυτοποίηση είτε γιατί δεν έχουν μεγάλη και συγκεκριμένη ψυχοδιανοητική εικόνα είτε γιατί εγώ δεν την γνωρίζω επειδή δεν την έχω ταυτοποιήσει. Οφείλουμε να είμαστε ειλικρινείς σε αυτά τα θέματα και με τον εαυτό μας και με αυτούς που εκπαιδεύουμε. Το να σας παρουσιάσω άλλες 50-100 λιγότερο συχνές ιδιοσυγκρασίες απλώς παραθέτοντας συμπτώματα μετά από βιβλιογραφική μελέτη χωρίς όμως συνολική εικόνα και να αναγορεύσω τον εαυτό μου σε δημιουργό νέας «ολοκληρωμένης» ομοιοπαθητικής φαρμακολογίας δεν έχει κανένα νόημα για μένα. Υπάρχουν ήδη πολλές τέτοιες προς δόξαν των συγγραφέων.
Το θέμα είναι να σας δώσω κάτι κλινικά επιβεβαιωμένο και ολοκληρωμένο. Και ότι σας έχω διδάξει από φαρμακολογία είναι σαφώς κλινικά επιβεβαιωμένο χρόνια ολόκληρα. Αυτή η περιγραφή δουλεύει στην κλινική πράξη. Έχει κλινικά αποτελέσματα. Απέφυγα μάλιστα να σας αναφέρω βιβλιογραφικές ή κλινικές πληροφορίες τις οποίες τόνιζαν κλασσικοί συγγραφείς, εφόσον στην κλινική πράξη εγώ δεν τις επιβεβαίωσα. Δεν έχει νόημα για μένα να αναμασώ κάτι που δεν το κατέχω ή κάτι που στην καθημερινή πράξη δεν έχει αντίκρυσμα. Άλλωστε ο ίδιος ο Κεντ τόνιζε πάντα ότι στην αληθινή επιστήμη δεν υπάρχουν αυθεντίες και ότι η Ιατρική Επιστήμη δεν θα έπρεπε να είναι εμπειρική. Θα πρέπει να δεχόμαστε μόνο όποιες γνώσεις έχουν αντληθεί από την εφαρμογή των ομοιοπαθητικών νόμων στην κλινική πράξη και επιβεβαιωθεί κλινικά για πολλά χρόνια.
Στην προσπάθεια του να σας δώσω τον κεντρικό πυρήνα κάθε ιδιοσυγκρασίας, ώστε να μπορεί να σας μείνει σε μια ενεργό μνήμη, απέφυγα τις λεπτομέρειες και ειδικά τα μέτρια σωματικά συμπτώματα. Σε αυτά άλλωστε μπορείτε να ανατρέξετε είτε στην φαρμακολογία του Κεντ αρχικά είτε στις πιο εκτενείς φαρμακολογίες του Χέρινγκ, του Άλλεν και του Κλάρκ, είτε και στο ρεπέρτορι του Κέντ. Δεν μπορεί κανένα μυαλό, κανενός ομοιοπαθητικού γιατρού, όσο ιδιοφυϊα και να είναι να θυμάται τα πάντα για όλες τις ιδιοσυγκρασίες ακόμη και μόνο για τις βασικές. Συζητάμε για δεκάδες χιλιάδες διαφορετικά συμπτώματα. Αλλά ακόμη και αν τα θυμάται σαν ένα εκτενή κατάλογο ασύνδετων συμτπωμάτων αν δεν έχει ταυτοποιήσει το ψυχοδιανοητικό προφίλ της ιδιοσυγκρασίας σαν σύνολο, δεν θα μπορέσει στην καθημερινή κλινική πράξη να κάνει διάγνωση.
Αυτή είναι και η βασική διαφορά του ευφυούς ανθρώπινου μυαλού που έχει σφαιρική ταυτοποιημένη εικόνα από τον έξυπνο-ηλίθιο καταγραφέα που ονομάζεται είτε ρεπέρτορι-λεξικό συμπτωμάτων, είτε κομπιούτερ-λεξικό συμπτωμάτων. Πάρτε όλη την παγκόσμια ομοιοπαθητική βιβλιογραφία από καταβολής Ομοιοπαθητικής και βάλτε την σε ένα κομπιούτερ. Δεν θα έχετε παρά έναν πολύξερο ηλίθιο που δεν θα μπορεί να κάνει ούτε μία διάγνωση. Και κυριολεκτώ σε αυτό που λέω. Και ας με βρίσουν όσοι φτιάξανε «ομοιοπαθητικά» κομπιούτεραϊζτ προγράμματα διάγνωσης. Δεν βάζω τυχαία τα εισαγωγικά στο ομοιοπαθητικά γιατί κάτι τέτοιο δεν είναι ομοιοπαθητικός τρόπος σκέψης βάσει των Συμπαντικών και Ομοιοπαθητικών Νόμων που έχουμε πει. Αυτά τα προγράμματα θα ήταν πιο ειλικρινή με τον εαυτό τους αν ονομάζονταν απλώς λεξικά ομοιοπαθητικής σε ηλεκτρονική μορφή. Τότε θα τα αποδεχόμουνα χωρίς καμμία κριτική. Αλλά όχι σαν μέθοδους ομοιοπαθητικής διάγνωσης.
Η ιδιαίτερη «οσμή» της κάθε ιδιοσυγκρασίας
Να το πω έτσι πιο απλά, να το κάνω λιανά. Αν μάθετε πως «βρωμάει» κάθε φάρμακο, τι «οσμή» έχει, τι «φάτσα» έχει, αυτό είναι η όλη ιστορία. Τότε είστε ομοιοπαθητικοί γιατροί με ικανότητα στην ομοιοπαθητική διάγνωση και θεραπεία. Αλλοιώς αν είστε με ένα ρεπέρτορι ή ένα κομπιούτερ παραμάσχαλα δεν είστε παρά παθητικοί ιστοριολήπτες. Και τότε είστε εξαρτώμενοι από άλλους γιατρούς που κάνουν την διάγνωση βάσει των πληροφοριών που εσείς μαζέψατε. Αλλά τότε ούτε και αυτοί που βάζουν την διάγνωση είναι σωστοί γιατί το τι μαζέψατε έχει σχέση με το τι ψάχνατε και τι αξιολογούσατε και τι βλέπατε. Είναι το «γινώσκεις ά αναγινώσκεις;» του Χριστού.
Αν σας στείλω εγώ η έμπειρη γριά από το χωριό που έχει φάει τα άγρια χόρτα με την κουτάλα, εσάς τους άσχετους κατοίκους των Αθηνών, να μαζέψετε άγρια βρώσιμα χόρτα από το βουνό και μετά να μου τα φέρετε για να κάνω την διαλογή και να φάμε, νομίζετε ότι θα χορτάσουμε; Αμ δε! Το πολύ-πολύ να τσιμπήσουμε και καμμιά βρούβα. Αλλά όχι τίποτα περισσότερο. Και αν αυτό ισχύει για τα λίγα συγκριτικά χόρτα του αγρού, νομίζετε ότι δεν ισχύει πολύ περισσότερο για τα χιλιάδες ψυχοδιανοητικά συμπτώματα της αβύσσου που λέγεται ψυχή του ανθρώπου και για τα χιλιάδες σωματικά συμπτώματα ενός πολύπλοκου ανθρώπινου υλικού οργανισμού;
Αν δεν έχετε μάθει να αντιλαμβάνεστε ορθά και να καταγράφετε και αξιολογείτε ορθά την εξωλεκτική συμπεριφορά ενός ανθρώπου ήδη έχετε χάσει πάνω από το μισό της διάγνωσης. Από τις τρείς διαλέξεις που αφιερώσαμε ειδικά για το ομοιοπαθητικό ιστορικό η πρώτη αφορούσε μόνο την εξωλεκτική συμπεριφορά, η δεύτερη τα γενικά σωματικά συμπτώματα και η τρίτη τα ψυχοδιανοητικά συμπτώματα. Καταλαβαίνετε επομένως τη σημασία της εξωλεκτικής συμπεριφοράς του ατόμου. Και αυτήν δεν θα την βρείτε σε κανένα ρεπέρτορι. Όταν λοιπόν μάθετε αυτά που είπαμε στην περιγραφή των ομοιοπαθητικών ιδιοσυγκρασιών, όταν ακούσετε στο β μέρος των διαλέξεων μας τις μαγνητοφωνημένες κλινικές περιπτώσεις και τέλος όταν παρακολουθήσετε ιατρείο, τότε θα αρχίσετε να οσμίζεστε την ιδιαίτερη μυρωδιά της κάθε ιδιοσυγκρασίας και τότε θα μπορείτε να την ταυτίσετε με το κάθε ξεχωριστό άτομο.
Τα βήματα για τη μελέτη και ταυτοποίηση μιας ιδιοσυγκρασίας
Από εκεί και πέρα θα σας δώσω σήμερα έναν τρόπο βιβλιογραφικής και άλλης μελέτης που θα σας βοηθήσει να εμβαθύνεται ακόμη περισσότερο στις ομοιοπαθητικές ιδιοσυγκρασίες και να βγάλετε άκρη κολυμπώντας στον απέραντο ωκεανό των καταγεγραμμένων συμπτωμάτων της ανθρώπινης παθολογίας, σωματικής και ψυχικής.
Ο τρόπος μελέτης και ταυτοποίησης μιας ιδιοσυγκρασίας είναι κατά σειράν:
1.Μελετώ και όχι διαβάζω, από την φαρμακολογία του Κεντ την ιδιοσυγκρασία που με ενδιαφέρει. Ο Κέντ αναφέρεται πρώτα στα γενικά συμπτώματα, μετά στα ψυχοδιανοητικά και μετά στα επιμέρους συμπτώματα από τα διάφορα οργανικά μέρη του ανθρώπου. Π.χ κεφάλι, λαιμός, θώρακας, αναπνευστικό κλπ μέχρι τα πόδια. Μεγαλύτερη σημασία θα δώσετε πρώτα στο ψυχοδιανοητικό και μετά στα γενικά συμπτώματα. Αφού είστε ικανοποιημένοι από το διάβασμα σας κάνετε μια περίληψη της ιδιοσυγκρασίας, έναν σκελετό, ένα δέντρο, έναν κορμό κεντρικό με κλαριά, έτσι όπως την έχετε συλλάβει εσείς προσωπικά, προσπαθώντας να τα δέσετε τα πράγματα μεταξύ τους σε όμοιες ενότητες και να δείτε μάλιστα αν μια ενότητα έχει λογική σχέση με μιάν άλλη. Π.χ το ότι θίγεται το Νάτρουμ Μουριάτικουμ έχει σχέση και προκύπτει από το γεγονός ότι είναι εσωστρεφές. Και για τον ίδιο λόγο δεν θέλει να κλαίει μπροστά σε άλλους. Και για τον ίδιο λόγο επειδή τα κρατάει μέσα του, γι αυτό και έχει νευρικά συμπτώματα όπως νευρικούς πονοκεφάλους και πλάκωμα στο στήθος και κόμπο στο λαιμό κοκ.
2. Πάτε στο ρεπέρτορι του Κεντ, στο κεφάλαιο ψυχοδιανοητικά(Mind), καθώς και στο κεφάλαιο γενικά συμπτώματα (Generalities) και καταγράφετε όλα τα συμπτώματα, όλες τις ρούμπρικες, όλα τα λήμματα, τα οποία αναφέρονται σε βαθμό 3, δηλαδή κάπιταλ, δηλαδή με χοντρό μελάνι και όλα όσα αναφέρονται σε βαθμό 2, δηλαδή ιτάλικ τυπογραφικά, δηλαδή πλαγιαστά. Στη συνέχεια όλα αυτά τα συμπτώματα θα πάτε να τα ταιριάξετε στην περίληψη της ιδιοσυγκρασίας που κάνατε στο βήμα 1. Θα πάτε και θα τα κολλήσετε στον κορμό ή στο κλαρί ή στα φύλλα του δέντρου σας. Είναι σαν να έχετε τον βασικό σκελετό και επάνω εκεί πάτε και κολλάτε, τους σκόρπιους μυς, τα αγγεία, τα νεύρα, τους ιστούς, τα όργανα και το δέρμα. Αν είστε πολύ ψωρικοί και θέλετε και περαιτέρω βιβλιογραφία μπορείτε να πάτε στις φαρμακολογίες του Χάνεμαν, Χέρινγκ, Άλλεν και Κλάρκ και ότι υπάρχει εκεί σε κάπιταλ και ιτάλικ που δεν το έχετε ήδη σημειώσει να το προσθέσετε στον σκελετό σας. Χρειάζεται βέβαια χρόνος και ψωρικότατη υπομονή και σε πρώτη φάση δεν θα σας το συνιστούσα. Αν νομίζετε ότι έχετε τελειώσει τότε «πλανάσθαι πλάνην οικτράν». Συναρμολογήσατε ένα πτώμα, αλλά είναι ψόφιο, δεν έχει ζωή.
3. Το επόμενο και πιο ουσιαστικό βήμα είναι η κλινική επιβεβαίωση. Μπορεί να γίνει σταδιακά με το άκουσμα των κλινικών περιπτώσεων, την παρακολούθηση ιατρείου και πολύ περισσότερο με την δική σας ομοιοπαθητική κλινική πράξη και εμπειρία. Θα συγκρίνετε την κλινική σας εμπειρία με τον σκελετό της ιδιοσυγκρασίας έτσι όπως τον έχετε φτιάξει και θα επιβεβαιώνετε ή θα απορρίπτετε, με προσοχή όμως και σεβασμό, τις βιβλιογραφικές πληροφορίες. Αλλά θα συλλέγετε ως αξιόπιστη κλινική πληροφορία που υπερισχύει της βιβλιογραφικής μόνο ότι επιβεβαιώθηκε επανειλημμένα στην κλινική πράξη.
Δηλαδή παίρνοντας το ιστορικό στηρίχτηκα σε 2-3-5-10 βασικά συμπτώματα για να δώσω π.χ Λαϊκοπόντιουμ. Θεωρούνται αξιόπιστα λυκοποδιακά χαρακτηριστικά μόνο όσα εξισορροπήθηκαν με την χορήγηση του Λαϊκοπόντιουμ φαρμάκου στα πλαίσια της σαφούς γενικής εξισορρόπησης του ασθενούς Λαϊκοπόντιουμ. Αν έδωσα φάρμακο Λαϊκοπόντιουμ αλλά δεν πήγε αντικειμενικά καλύτερα 2 ή καλύτερα 3 ο ασθενής μου σημαίνει ότι πιθανώς δεν υπαγόταν στην ιδιοσυγκρασία Λαϊκοπόντιουμ αλλά σε συγγενή και έτσι δεν είμαι σίγουρος άν ήταν πράγματι καθαρό λυκοποδιακό χαρακτηριστικό αυτό που σημείωσα. Θυμάστε ότι στην περιγραφή που σας έκανα των βασικών ιδιοσυγκρασιών ορισμένες φορές σας έλεγα ότι ορισμένα χαρακτηριστικά αναφέρονται από τον Κέντ αλλά εγώ ούτε τα έχω δει, ούτε και τα έχω επιβεβαιώσει από την κλινική πράξη. Γι αυτό και συχνά παρέλειπα τέτοια μη επιβεβαιωμένα χαρακτηριστικά.
Ο μεγάλος και πλήρης σκελετός που έχετε φτιάξει για την κάθε ιδιοσυγκρασία, πέραν από την κατανόηση του προφίλ της ιδιοσυγκρασίας και την ομοιοπαθητική διάγνωση, θα σας βοηθήσεις στις λεπτομέρειες του και στην πλήρη ανάπτυξη του και στην διαφορική διάγνωση από συγγενείς ιδιοσυγκρασίες.
4.Ο τελευταίος βαθμός ταυτοποίησης μιας ιδιοσυγκρασίας είναι αυτός που προέρχεται από πολύχρονη και επιτυχή ομοιοπαθητική κλινική πράξη. Τότε δεν έχετε μόνο ταυτοποιήσει την ιδιοσυγκρασία σε κατάσταση ασθένειας, δηλαδή στο στο στάδιο Β και Γ και Δ αλλά και στο στάδιο Α. Όταν το άτομο δεν ασθενεί, με την συνήθη έννοια του όρου. Στο στάδιο Α δεν θα σας έρθει στο ιατρείο ή θα σας έρθουν μόνο ορισμένες ιδιοσυγκρασίες που φοβούνται για την υγεία τους και έρχονται στο ιατρείο προληπτικά.
Είναι η κατάκτηση της ικανότητας να οσμίζεστε την ιδιοσυγκρασία που επηρεάζει ένα άτομο. Μια ιδιοσυγκρασία που εκχέει γύρω της ένα άρωμα καθώς περιφέρετε και κινείται γύρω σας στο οικογενειακό, φιλικό ή κοινωνικό περιβάλλον. Ένα άρωμα που διατρέχει και χαρακτηρίζει όλες τις εκφάνσεις του ατόμου. Την πρόθεση, τη σκέψη, τα συναισθήματα, την αύρα, την εξωλεκτική συμπεριφορά και την εν γένει συμπεριφορά του. Ένας ομοιοπαθητικός γιατρός που έχει κατακτήσει αυτή την ικανότητα μπορεί να μιλάει εκτός κειμένου και να περιγράφει μια ομοιοπαθητική ιδιοσυγκρασία με τις ώρες, φτάνει βέβαια αυτά που λέει να μην τα βγάζει από το μυαλό του, αλλά να αντιστοιχούν στην πραγματικότητα.
2.Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Διάγνωση και Ρεπερτοράϊζινγκ
Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Διάγνωση και Συμπαντικοί Νόμοι
Η ορθή χρήση του Ρεπερτοράϊζινγκ
Προεξάρχουσα και υποβόσκουσες ιδιοσυγκρασίες
Οξεία ιδιοσυγκρασία
Σε ποιά επίπεδα δρα η Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Θεραπεία
Σωματική Κληρονομικότητα και Καθολική Κληρονομικότητα
Περί «λειτουργικών υποθέσεων»
Θεραπευτικές διαφορές του Ρεπερτοράϊζινγκ από τη Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Θεραπεία
Συνταγογράφηση σε οξείες ασθένειες
Βήματα για ένα ορθό Ρεπερτοράϊζινγκ
Πρακτικά σχήματα ομοιοπαθητικών φαρμάκων σε οξείες ασθένειες
Πάμε τώρα στο ρεπερτοράϊζινγκ. Θα έχετε ήδη παρατηρήσει ότι το έχω αφήσει για το τελευταίο μάθημα ενώ άλλοι διδάσκοντας Ομοιοπαθητική το έχουν στα πρώτα μαθήματα. Δεν είναι τυχαίο αυτό. Για μένα είναι πρόσθετο βοηθητικό εργαλείο και όχι κύριο.
Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Διάγνωση και Συμπαντικοί Νόμοι
Εγώ σας δίδαξα τη Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Διάγνωση. Δηλαδή τη μέθοδο διάγνωσης στην Ομοιοπαθητική που στηρίζεται στο μιασματικό και ιδιοσυγκρασιακο προφίλ του ατόμου. Αυτή η μέθοδος σέβεται τους ομοιοπαθητικούς νόμους και ιδιαίτερα τους Νόμους του Όλου, της Ιεραρχίας και της Εξατομίκευσης. Αυτοί οι νόμοι μας λένε ότι ο μεν άνθρωπος σαν οντότητα είναι μια ολότητα αλλά το πιο σημαντικό κομμάτι του είναι το ψυχοδιανοητικό. Και ότι όλα ξεκινάνε από εκεί. Το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι! Και θα πρέπει να θεραπεύεται και από το κεφάλι προς τα κάτω.
Ο Νόμος της Μοναδικότητας και Ποικιλομορφίας μας λέει ότι στην κορυφή της πυραμίδας υπάρχει η μοναδικότητα και όσο κατεβαίνουμε προς τα κάτω αυξάνει η ποικιλομορφία και γίνεται χάος και χαμός. Και στο ανθρώπινο όν αυτό συμβαίνει. Αν πάρετε π.χ το Λαϊκοπόντιουμ όπως περιγράφεται στη φαρμακολογία του Άλλεν θα δείτε ότι έχουμε 69 ολόκληρες σελίδες συμπτωμάτων. Ένας χαμός. Ε λοιπόν τα ψυχοδιανοητικά συμπτώματα είναι μόνο 2,5 σελίδες! Τα γενικά άντε μερικές ακόμη. Όλος ο υπόλοιπος χαμός είναι τα ειδικά ή περιφερειακά συμπτώματα. Επομένως όχι μόνον είμαστε σύμφωνοι με τον Νόμο της Ιεραρχίας να αρχίσουμε από πάνω προς τα κάτω αλλά μας συμφέρει κιόλας από πρακτικής πλευράς για να μπορέσουμε να βγάλουμε άκρη.
Η ορθή χρήση του Ρεπερτοράϊζινγκ
Όπως διαπιστώσατε σε προηγούμενη διάλεξη όταν κάναμε ζωντανή αναπαράσταση λήψης ιστορικού εγώ ρωτάω μεν για την παρούσα νόσο και τα κύρια συμπτώματα αλλά μένω εκεί, δεν πάω να κάνω ρεπερτοράιζινγκ στα κύρια σωματικά συμπτώματα. Πάω κατ’ ευθείαν στα γενικά και στα ψυχοδιανοητικά συμπτώματα. Και μόνο σε ελάχιστες περιπτώσεις, όταν δεν είμαι σίγουρος για την διάγνωση μου και την διαφορική διάγνωση τότε κάνω και ρεπερτοράϊζινγκ στα κύρια σωματικά συμπτώματα. Με βοηθάει τότε να κάνω διαφορική διάγνωση ή μου θυμίζει κάποιο άλλο σπάνιο φάρμακο το οποίο είναι σε βαθμό κάπιταλ στα συγκεκριμένα συμπτώματα και πιθανώς να μην το έλαβα υπόψιν μου εξ αρχής.
Για μένα αυτή είναι η ορθή θέση και χρήση του ρεπερτοράϊζινγκ. Ενώ η κύρια χρήση του είναι στις οξείες περιπτώσεις. Όταν μου έρχεται ένας ασθενής για πρώτη φορά και εκτός από τα κύρια του προβλήματα έχει και ένα άλλο οξύ πρόβλημα π.χ ένα κρυολόγημα ή έχει έξαρση στα χρόνια συμπτώματα τότε αν η οξεία ιδιοσυγκρασιακή εικόνα είναι το ίδιο φάρμακο με την βασική ιδιοσυγκρασία θα δώσω το ένα και μοναδικό φάρμακο. Αν η οξεία ιδιοσυγκρασία είναι διαφορετική θα δώσω πρώτα την οξεία ιδιοσυγκρασία και μόλις περάσει αυτή η οξεία φάση σε μερικές μέρες θα πάρει το βασικό ομοιοπαθητικό φάρμακο που ταιριάζει στην βασική του ιδιοσυγκρασία. Έτσι είμαι σύμφωνος με τον Νόμο του Ομοίου Φαρμάκου.
Όταν η οξεία εικόνα είναι σε αποδρομή ήδη, τότε και πάλι θα δώσω το βασικό ομοιοπαθητικό φάρμακο. Επίσης αν μου έρθει ένας ασθενής μου ο οποίος μετά την πρώτη συνταγογράφηση πήρε το φάρμακο του και πήγε πολύ καλά γενικά αλλά τώρα έχει μια περιστασιακή οξεία εικόνα θα συνταγογραφήσω για την συγκεκριμένη οξεία κατάσταση, συνήθως σε δυναμοποίηση 30CH για να φύγει αυτό το πρόσκαιρο επίστρωμα. Αυτό είναι σύμφωνο με τον Νόμο της Ιεραρχίας.
Για να το κάνω πιο κατανοητό ας αναφέρω ένα παράδειγμα. Έχω έναν ασθενή Λαϊκοπόντιουμ, του έδωσα το φάρμακο σε δυναμοποίηση 1Μ και πήγε πολύ καλά. Στην πορεία κρυολογεί και μου βγάζει μια εικόνα Αρσένικουμ, τότε θα του δώσω Αρσένικουμ 30CH ή 200CH και σπανιώτερα 1Μ. Αν όμως που έβγαζε και στο κρυολόγημα εικόνα Λαϊκοπόντιουμ θα του έδινα Λαϊκοπόντιουμ 30CH. Αν μου ερχόταν για πρώτη φορά και έβλεπα ότι έχει μεν ένα κρυολόγημα τύπου Αρσένικουμ ενώ η βασική του ιδιοσυγκρασία είναι Λαϊκοπόντιουμ θα του έδινα πρώτα Αρσένικουμ σε χαμηλή δυναμοποίηση και σε μερικές μέρες που θα του είχε περάσει το κρυολόγημα και αυτή η πρόσκαιρη οξεία ιδιοσυγκρασία θα έπαιρνε το Λαϊκοπόντιουμ 1Μ.
Προεξάρχουσα και υποβόσκουσες ιδιοσυγκρασίες
Κάθε άτομο κινείται στη διάρκεια της ζωής του σε μερικές συγγενικές ιδιοσυγκρασίες. Δεν μένει σε μία ιδιοσυγκρασία σε όλη του τη ζωή. Είναι ζωντανό όν και ως ζωντανό όν, κινείται, αλλάζει. Επιπλέον ανά πάσα στιγμή έχει μεν μια ιδιοσυγκρασία που προεξάρχει των άλλων στη συγκεκριμένη χρόνια φάση αλλά από κάτω υπάρχουν σε δεύτερο και τρίτο και τέταρτο βαθμό άλλες συγγενικές ιδιοσυγκρασίες. Αναλόγως των θέλω που προτάσσει το άτομο και αναλόγων των συνθηκών ζωής του και των γεγονότων που του συμβαίνουν μπορεί η προεξάρχουσα ιδιοσυγκρασία να περάσει σε δεύτερη ή τρίτη μοίρα και να βγεί στην επιφάνει ως προεξάρχουσα μια από τις υποβόσκουσες ή μια άλλη. Εμείς συνταγογραφούμε πάντα δίνοντας το φάρμακο που ταιριάζει στις προεξάρχουσα εκάστοτε ιδιοσυγκρασία, έχοντας σε αναμονή φάρμακο που ταιριάζει στις υποβόσκουσες συγγενικές ιδιοσυγκρασίες.
Οι συνήθειες και ο χαρακτήρας και οι τάσεις του ατόμου αντιστοιχούν στην προεξάρχουσα ιδιοσυγκρασία και εν μέρει και στις υποβόσκουσες συγγενικές καθώς και στο προεξάρχον μίασμα του. Τα οξέα συμπτώματα που αφορούν μια οξεία ολιγοήμερη φάση, π.χ ενός κρυολογήματος ή μιας οξείας οσφυαλγίας μπορεί να ανταποκρίνονται ή στην προεξάρχουσα ιδιοσυγκρασία ή στις υποβόσκουσες ή σε μια οποιαδήποτε άλλη. Αν εμείς κάθε φορά συνταγογραφούμε μόνο για τις οξείες φάσεις και δεν ασχολούμαστε με την προεξάρχουσα ή τις υποβόσκουσες ιδιοσυγκρασίες δεν θα αγγίξουμε καθόλου τον βαθύτερο πυρήνα του ατόμου, ούτε και θα θεραπεύσουμε τις προδιαθέσεις του και την ιδιοσυγκρασία του και τα μιάσματα του. Θα δρούμε ως ένα σημείο σχεδόν σαν αλλοπαθητική θεραπεία ασχολούμενοι με τα προσωρινά οξέα συμπτώματα, με την διαφορά βέβαια ότι δεν θα τα καταστέλλουμε.
Οξεία ιδιοσυγκρασία
Όταν πρωτοξεκίνησε η Ομοιοπαθητική τα φάρμακα που δίνονταν αφορούσαν κυρίως την περιστασιακή οξεία εικόνα και άγγιζαν το άτομο βαθύτερα ιδιοσυγκρασιακά και μιασματικά μόνον όταν το φάρμακο της οξείας εικόνας ταίριαζε με το φάρμακο της προεξάρχουσας βασικής ιδιοσυγκρασίας. Επιπλέον επειδή δινόντουσαν τότε τα φάρμακα σε χαμηλές δυναμοποιήσεις π.χ 30CH και πιο κάτω δεν μπορούσαν να αγγίξουν βαθύτερα το άτομο. Αργότερα ο Χάνεμαν συνειδητοποίησε την ύπαρξη των μιασμάτων και άρχισε να συνταγογραφεί για την βασική προεξάρχουσα ιδιοσυγκρασία λαμβάνοντας υπόψιν του και τις μιασματικές προδιαθέσεις του ατόμου, ενώ ο Κεντ υϊοθέτησε τις ψηλές δυναμοποιήσεις και κυρίως την 1Μ και 10Μ.
Θα πρέπει επίσης να πούμε ότι στις οξείες ασθένειες μπορεί να συνταγογραφήσουμε εφόσον ταιριάζει και αρκετά φάρμακα των οποίων η ψυχοδιανοητική σφαίρα είναι πολύ μικρή σαν έκταση και ιδιαιτερότητα είτε γιατί δεν την ξέρουμε, είτε γιατί δεν υπάρχει κάτι ευρύτερο και χαρακτηριστικότερο. Αλλά τα σωματικά συμπτώματα των οποίων είναι πολύ καλά γνωστά και πολύ χαρακτηριστικά. Γι αυτό και θα δράσουν συχνά θαυμάσια στην οξεία φάση. Είναι πολύ πιθανόν αρκετά από αυτά τα φάρμακα να έχουν το κέντρο βάρους τους στην σωματική σφαίρα και όσα χρόνια και αν περάσουν να μην ταυτοποιήσουμε κάποια ιδιαίτερη ψυχοδιανοητική εικόνα. Όπως αντίστοιχα υπάρχουν φάρμακα που η ιδιαίτερη τους δράση είναι στην ψυχοδιανοητική σφαίρα ενώ στο σωματικό επίπεδο δεν έχουν ευρεία και χαρακτηριστική δράση. Γι αυτό απαιτείται καλή γνώση των φαρμάκων και σωστή εφαρμογή των ομοιοπαθητικών νόμων.
Σήμερα καταφεύγουν σε μας τους ομοιοπαθητικούς γιατρούς συνήθως χρόνια περιστατικά. Πρόκειται για άτομα που έκαναν για μήνες ή και για χρόνια τις συνήθεις αλλοπαθητικές θεραπείες και είδαν μικρό, πρόσκαιρο ή και καθόλου αποτέλεσμα. Οι κλινικοί γιατροί της εποχής του Χάνεμαν αντιμετώπιζαν συνήθως οξείες καταστάσεις ή αντιμετώπιζαν τις οξείες εξάρσεις των χρόνιων μιασματικών προδιαθέσεων ως μεμονωμένα οξέα περιστατικά. Συνταγογραφούσαν επομένως σε μεγάλο βαθμό βάσει των οξέων συμπτωμάτων και έδιναν συνήθως φάρμακα που κάλυπταν την οξεία εικόνα. Αλλά με την ανακάλυψη των χρόνιων μιασματικών προδιαθέσεων από τον Χάνεμαν άρχισε η τάση να γίνεται συνταγογράφηση βάσει της εκάστοτε χρόνιας ιδιοσυγκρασιακής και μιασματικής εικόνας και υπήρξαν και βαθύτερα αποτελέσματα. Πλέον ο ομοιοπαθητικός γιατρός δεν θεράπευε μόνο την οξεία φάση π.χ της ουρολοίμωξης αλλά και τις υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις που αντιστοιχούσαν στο έντονο συκωτικό μίασμα του ατόμου.
Όταν συνταγογραφείς μονίμως για την οξεία φάση της ουρολοίμωξης δύσκολα εξαφανίζεις την μιασματιμή και ιδιοσυγκρασιακή τάση για τις υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις. Δυστυχώς ακόμη και σήμερα πολλοί ομοιοπαθητικοί γιατροί τείνουν να συνταγογραφούν βάσει της οξείας εικόνας και όχι βάσει της προεξάρχουσας βαθύτερης χρόνιας ιδιοσυγκρασίας και βάσει των μιασμάτων του ατόμου και ένας λόγος σημαντικός γι αυτό είναι η συνταγογράφηση βάσει του ρεπερτοράϊζινγκ. Με το ρεπερτοράϊζινγκ τείνουμε να επιλέγουμε οξέα, περιστασιακά και επιφανειακά φάρμακα που ταιριάζουν στην πρόσκαιρη οξεία φάση και όχι στην βαθύτερη εικόνα, άρα και τα θεραπευτικά μας αποτελέσματα θα είναι επιφανειακά και όχι βαθύτερα.
Σε ποιά επίπεδα δρα η Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Θεραπεία
Για να γίνει αυτό κατανοητό θα πω το εξής. Σε μια βαθειά, μιασματική ιδιοσυγκρασιακή θεραπεία, όπως εγώ την ονομάζω, θα δούμε θεραπεία στα εξής επίπεδα. Πρώτον στην οξεία ασθένεια. Τα οξέα συμπτώματα υποχωρούν καθώς και η οξεία νοσολογική εικόνα στο σύνολο της, π.χ φεύγει ο πυρετός, ο βήχας και η απόχρεμψη καθώς και η συνολική εικόνα της οξείας νόσου που συμβατικά ονομάζουμε κρυολόγημα. Δεύτερον, βελτιώνεται η γενική σωματική κατάσταση του ατόμου, δηλαδή οι δυνάμεις του, ο ύπνος του, η περίοδος στις γυναίκες, η όρεξη για φαγητό, οι κενώσεις, η γενική σωματική ευεξία και απόδοση.
Τρίτον, βελτιώνονται οι χρόνιες προδιαθέσεις του ατόμου. Δηλαδή αν προσήλθε σε μένα ο ασθενής με οξεία ουρολοίμωμη θα θεραπευτεί και η οξεία του κατάσταση αλλά θα θεραπευτεί σταδιακά και η χρόνια προδιάθεση του ουροποιητικού συστήματος του με αποτέλεσμα να μην έχουμε πλέον υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις. Παράλληλα και είναι πολύ σημαντικό αυτό να το συνειδητοποιήσουμε, επειδή το ομοιοπαθητικό φάρμακο δρα στο σύνολο του ατόμου, θα δούμε θεραπεία και στην χρόνια προδιάθεση που έχει το άτομο στο πεπτικό σύστημα, στο ορμονικό, στο μυοσκελετικό κοκ.
Συμβαίνει καμμιά φορά, ο ασθενής να μας προσέλθει για μια χρόνια γαστρίτιδα και συνηθισμένος από τον αλλοπαθητικό γιατρό να επικεντρωθεί στη γαστρίτιδα του και να μην μας αναφέρει ότι έχει και ένα χρόνιο έκζεμα ή μια άλλη πάθηση ή προδιάθεση. Δίνουμε το ιδιοσυγκρασιακό φάρμακο και έρχεται την επόμενη φορά ενθουσιασμένος και λέει: «Γιατρέ πήγα πολύ καλά με την γαστρίτιδα αλλά και ένα έκζεμα που είχα και δεν στο είπα, πήγε και αυτό πολύ καλά, έφυγε τελείως. Πως έγινε όμως αυτό αφού εγώ δεν στο είπα ώστε να βάλεις στην κάψουλα φάρμακο και γι αυτό;» Αυτός είναι ο αλλοπαθητικός τρόπος σκέψης του ασθενούς και δικαιολογημένα γιατί έχει μάθει στο «πάθηση και φάρμακο» και όχι στον ομοιοπαθητικό τρόπο σκέψης «άτομο και φάρμακο».
Τέταρτον, βελτιώνεται σαφώς η ψυχική διάθεση του ατόμου και σταδιακά υποχωρούν οι ακρότητες της ιδιοσυγκρασίας του στον ψυχοδιανοητικό τομέα. Το άτομο αναφέρει ότι νοιώθει πολύ καλύτερα ψυχικά, έχει λιγότερα νεύρα, του έχει φύγει η μελαγχολία αν είχε και χωρίς να έχουν αλλάξει οι δυσμενείς εξωτερικές συνθήκες νοιώθει και αναφέρει «αντιμετωπίζω πιο ψύχραιμα τα πράγματα» ή «έχω γίνει πιο αναίσθητη» εννοώντας βέβαια με αυτό ότι δεν είναι τόσο υπερευαίσθητο.
Επιπλέον σταδιακά μετά από πολύμηνη και συστηματική ορθή μιασματική ιδιοσυγκρασιακή αγωγή, απαλύνονται οι ιδιοσυγκρασιακές ακρότητες του ατόμου. Π.χ ένα άτομο που ήταν πολύ νευρικό γίνεται λιγότερο νευρικό και πιο ψύχραιμο. Ένα άτομο που ήταν πολύ υποχωρητικό και δειλό γίνεται λιγότερο δειλό και πιο διεκδικητικό. Ένα άτομο με μελαγχολική προδιάθεση γίνεται πιο χαρούμενο κοκ. Αν μάλιστα το άτομο εκμεταλλευτεί αυτή την ώθηση που του δίνει η Ομοιοπαθητική μπορεί δρώντας ενεργητικά να αλλάξει αρκετά τον χαρακτήρα του όσον αφορά το περιεχόμενο της Διανοητικής και Αισθητικής Ψυχής του, ενώ ελάχιστα ή και καθόλου επηρεάζεται το Αιθερικό του Σώμα, δηλαδή οι γενικές του τάσεις. Είναι αυτό που λέει ο λαός «πρώτα φεύγει η Ψυχή και μετά το «χούϊ»». Αλλάζοντας τον χαρακτήρα του και χαλιναγωγώντας τις τάσεις του για κακές συνήθειες, το άτομο μπορεί να αλλάξει τις σχέσεις του με το οικογενειακό, φιλικό και κοινωνικό περιβάλλον σαφώς προς το καλύτερο.
Πέμπτον, μετά από συστηματική και πολύχρονη ομοιοπαθητική αγωγή έχουμε ενδείξεις ότι αλλάζουν και η κληρονομικότητα που περνάει το άτομο στα παιδιά του.
Σωματική Κληρονομικότητα και Καθολική Κληρονομικότητα
Προσέξτε όμως εδώ υπάρχει μεγάλο μπέρδεμα με τις κλασσικές απόψεις και εδώ είναι που η όλη φιλοσοφική παιδεία που είχαμε στις πρώτες μας διαλέξεις πιάνει τόπο και δίνει σαφείς εξηγήσεις σε δύσκολα θέματα. Πρέπει να ξεχωρίσουμε την «κληρονομικότητα» που αφορά το Υλικό σωματικό Επίπεδο από τις υπόλοιπες. Σκεφτείτε ένα άτομο που μια ζωή ταλαιπωρεί τον εαυτό του και ψυχικά και σωματικά ζώντας κόντρα στους Συμπαντικούς Νόμους και ένα άλλο άτομο που κάνει ακριβώς το αντίθετο.
Βάσει του Νόμου της Δράσης και της Αντίδρασης ή αλλοιώς του Νόμου της Αιτίας και του Αποτελέσματος δεν μπορούμε να δεχθούμε ότι το σωματικό γενετικό υλικό που θα περάσουν στα παιδιά τους θα είναι το ίδιο. Σίγουρα υπάρχουν κάποια γενετικά υλικά που δεν θα αλλάξουν. Π.χ αν και τα δύο άτομα αυτά έχουν το στίγμα της μεσογειακής αναιμίας, τίποτα δεν θα αλλάξει και θα περάσουν και οι δυό αυτό το γονίδιο στα παιδιά τους. Αλλά έχουμε κλινικούς λόγους να πιστεύουμε ότι δεν θα γίνει το ίδιο π.χ για την αλλεργική προδιάθεση. Αν το ένα άτομο πάει αντίθετα στους Συμπαντικούς Νόμους στη ζωή του και στην πορεία της ζωής του η αλλεργική του προδιάθεση πάει από το κακό στο χειρότερο ενώ ο άλλος προσέχει και στην διάρκεια της ζωής του οι αλλεργικές του εκδηλώσεις έχουν εξαφανιστεί, γιατί να θεωρούμε ότι θα δώσουν στα παιδιά τους την ίδια αλλεργική κληρονομιά;
Τώρα πρέπει να ξεχωρίσουμε την κληρονομικότητα που αφορά τις συγκεκριμένες Ατομικές Ψυχές από την κληρονομικότητα που αφορά τα παιδιά τους. Αν εγώ σαν Ατομική Ψυχή σε αυτή τη ζωή βελτιώσω τη σχέση μου με την Συνειδησιακή μου Ψυχή τότε στην επόμενη δική μου επίγεια ζωή και όχι στη ζωή του παιδιού μου, θα έχω καλύτερες ιδιότητες στην Διανοητική μου Ψυχή. Και έχω μεγάλη δυνατότητα να επιδράσω στη σχέση μου με την Συνειδησιακή μου Ψυχή. Αν έχω σε αυτή τη ζωή καλλιεργήσει ηθικά και σαν ιδιότητες την Διανοητική μου Ψυχή τότε θα δρέψω καρπούς στην επόμενη ζωή, έχοντας ένα καλύτερο και με λιγότερες κακές προδιαθέσεις Αιθερικό Σώμα. Η δυνατότητα μου να δράσω στην Διανοτητική μου Ψυχή σε αυτή τη ζωή είναι μικρότερη από την δυνατότητα μου να συνδεθώ με την Συνειδησιακή Ψυχή, αλλά είναι αρκετά μεγάλη.
Αν εγώ σε αυτή την επίγεια ζωή δράσω θετικά, όσο μπορώ, στις τάσεις του Αιθερικού μου Σώματος, προσπαθώντας να έχω φυσικές και υγιεινές συνήθειες, τότε στην επόμενη επίγεια ζωή θα αμοιφθώ με ένα υγιέστερο και με λιγότερες προδιαθέσεις Υλικό Σώμα. Σε αυτή τη ζωή όμως οι προδιαγραφές του Αιθερικού μου Σώματος θα αλλάξουν πολύ λίγο ή και ελάχιστα. Αλλά θα δρέψω καρπούς στην επόμενη επίγεια ζωή. Τις προδιαγραφές του Υλικού μου Σώματος σε αυτή τη ζωή δεν μπορώ να τις αλλάξω καθόλου. Εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων πραγματικά «φωτισμένων» ατόμων. Βλέπετε λοιπόν ότι, ότι καλή ή κακή δουλειά κάνουμε σε ένα σώμα ύπαρξης σε αυτή την επίγεια ζωή, τότε δρέπουμε καλούς ή κακούς καρπούς στο αμέσως κατώτερο σώμα ύπαρξης στην επόμενη επίγεια ζωή.
Αυτά όσον αφορά την δική μου κληρονομικότητα όσον αφορά εμένα σαν Ατομική Ψυχή. Το μεγάλο μπέρδεμα γίνεται με το Υλικό Σώμα και την υλική κληρονομικότητα. Κατεβαίνοντας από τη ζωή μου στον Πνευματικό Κόσμο σαν Ατομική Ψυχή, κουβαλάω μαζί μου το δικό μου Ατομικό Πνεύμα. Με την βοήθεια ανώτερων πνευματικών οντοτήτων επιλέγεται για μένα το κατάλληλο Αιθερικό Σώμα το οποίο αντικαθιστά κάποια στιγμή το Αιθερικό Σώμα του εμβρύου το οποίο θα εμψυχώσω. Αρχικά το κυοφορούμενο έμβρυο παίρνει ζωή από το Αιθερικό Σώμα της μητέρας που το κυοφορεί. Και πάλι με την βοήθεια ανώτερων πνευματικών οντοτήτων επιλέγονται οι γονείς εκείνοι στους οποίους θα γεννηθεί η Ατομική Ψυχή και οι οποίοι όχι μόνο θα δώσουν τα γενετικά χαρακτηριστικά για το Υλικό Σώμα στο οποίο θα ενσαρκωθεί αλλά θα μεγαλώσουν και θα αναθρέψουν το συγκεκριμένο παιδί. Το Αιθερικό Σώμα και το Υλικό Σώμα που θα έχει η ενσαρκωμένη Ατομική Ψυχή έχει τις προδιαγραφές και ιδιότητες, καλές και κακές, που ταιριάζουν στο πεπρωμένο, στο Κάρμα της συγκεκριμένης ενσαρκωμένης Ατομικής Ψυχής.
Περί «λειτουργικών υποθέσεων»
Όλα αυτά μπορεί να σας φαίνονται «μεταφυσικά», παράξενες υποθέσεις ή θεωρίες ή ακόμα και παραλήρημα αλλά εγώ θα την ονόμαζα «λειτουργική υπόθεση». Στη σύγχρονη επιστήμη, Φυσική, Μαθηματικά, Αστροφυσική, αλλά και στην σύγχρονη Ιατρική, πολύ συχνά εξέχοντες επιστήμονες υϊοθετούν λειτουργικές υποθέσεις ή θεωρίες όπως τις ονομάζουν για να εξηγήσουν τα φυσικά φαινόμενα. Μάλιστα συχνά στην Αστροφυσική ή στα Μαθηματικά υϊοθετούν και κάποια αξιώματα, δηλαδή εκ των προτέρων αναπόδειχτες παραδοχές για να στηρίξουν τις θεωρίες τους π.χ για την δημιουργία του Σύμπαντος κοκ. Τέτοιες λειτουργικές υποθέσεις υϊοθετούνται καθημερινά όπως π.χ η Θεωρία της Σχετικότητας, η Θεωρία των Τεκτονικών Πλακών, η Θεωρία της Εξέλιξης των Ειδών, η Θεωρία των Μαύρων και Λευκών Οπών του Σύμπαντος.
Κάτι τέτοιο είναι συνήθης και αποδεκτή πρακτική όσον αφορά όλες τις σύγχρονες Επιστήμες. Και μάλιστα είναι απόλυτα αποδεκτό ότι τέτοιες θεωρίες ή λειτουργικές υποθέσεις μπορεί με την εμφάνιση καινούριων πειραματικών δεδομένων ή παρατηρήσεων, σταδιακά επιβεβαιώνονται ή απορρίπτονται. Κανένας άλλος επιστήμονας δεν θα κατηγορήσει αυτόν που εισήγαγε μια τέτοια θεωρία ως μη επιστήμονα ή ως «μεταφυσικό» κοκ. Δεν είμαστε στον Μεσαίωνα, ελπίζω τουλάχιστον και υπάρχει ελευθερία έκφρασης απόψεων και υποθέσεων. Ιδιαίτερα οι σύγχρονοι αστροφυσικοί επιστήμονες πολύ συχνά στην προσπάθεια τους να εξηγήσουν το Σύμπαν πολύ συχνά όχι μόνον κάνουν υποθέσεις αλλά μιλάνε ελεύθερα και για την ύπαρξη του Θεού ή όχι, για ανώτερες οντότητες κλπ κλπ. Κανένας δεν τους θεωρεί λιγότερο επιστήμονες επειδή υϊοθετούν λειτουργικές υποθέσεις.
Γιατί λοιπόν απόψεις όπως αυτές που ανέφερα να μην τύχουν της ίδιας αποδοχής. Γιατί να μας σοκάρουν. Άλλωστε δεν είναι δικές μου απόψεις. Είναι απόψεις κυρίως του Ρούντολφ Στάϊνερ και άλλων ερευνητών και αν τις υϊοθετώ το κάνω ενσυνείδητα επειδή ακριβώς είναι λειτουργικές. Δηλαδή εξηγούν υπάρχοντα φαινόμενα που αντιμετωπίζει καθημερινά όποιος ασχολείται με την Ιατρική Επιστήμη και μάλιστα τα εξηγούν σύμφωνα με τους Συμπαντικούς Νόμους. Η φύση των φαινομένων αυτών δεν επιτρέπει υλικές πειραματικές μετρήσεις αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι αυτό αποδυναμώνει σώνει και καλά την επιστημονικότητα της λειτουργικής υπόθεσης. Ακόμη και τα πειραματικά δεδομένα δεν στέκονται αφ εαυτών. Η ορθή κοινή λογική είναι ο τελευταίος κριτής στην Επιστήμη. Οι πέντε μας αισθήσεις πολύ συχνά είναι απατηλές. Είναι η ορθή κοινή λογική που κυριαρχεί σε όλες τις Επιστήμες και μας κάνει να ερμηνεύουμε είτε τα πειραματικά δεδομένα είτε όμως και τα ευρήματα, τις παρατηρήσεις.
Από τις παρατηρήσεις λοιπόν πολλών χρόνων κλινικής ιατρικής εμπειρίας έχω κάθε λόγο στηριζόμενος και στους Συμπαντικούς Νόμους να υϊοθετήσω μια τέτοια λειτουργική υπόθεση περί «κληρονομικότητας». Μια υπόθεση που κατά τη γνώμη μου είναι πιο κοντά στην αλήθεια γιατί βλέπει τον άνθρωπο όχι μόνο σαν Υλικό Σώμα αλλά σαν ψυχοσωματικό σύνολο σύμφωνα με τον συμπαντικό νόμο του Όλου και τον συμπαντικό νόμο της Αιτίας και του Αποτελέσματος. Μπορείτε κάλλιστα να τα δεχτείτε ή να τα απορρίψετε. Ο Δημιουργός μας έδωσε την λογική για να την χρησιμοποιούμε. Μην την αφήσετε λοιπόν να σκουριάσει.
Για να ξαναγυρίσουμε λοιπόν στα αποτελέσματα της ομοιοπαθητικής θεραπείας να συνοψίσω ότι μια βαθειά ομοιοπαθητική θεραπεία, βάσει της μιασματικής ιδιοσυγκρασιακής διάγνωσης, δρά στα εξής επίπεδα:
1.υποχώρηση των οξέων συμπτωμάτων και θεραπεία της οξείας ασθένειας
2.βελτίωση της γενικής σωματικής κατάστασης του ατόμου
3.μείωση των χρόνιων σωματικών προδιαθέσεων σε όλα τα οργανικά συστήματα
4.βελτίωση της γενικής ψυχικής διάθεσης του ατόμου και εξισορρόπηση των ιδιοσυγκρασιακών του ακροτήτων
5.βελτίωσης της «κληρονομικότητας» του ατόμου όσον αφορά το Υλικό Σώμα, το Αιθερικό Σώμα, την Αισθητική και Διανοητική Ψυχή.
Θεραπευτικές διαφορές του Ρεπερτοράϊζινγκ από τη Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Θεραπεία
Επομένως αυτή είναι η διαφορά του Ρεπερτοράϊζινγκ από τη Μιασματική Ιδιοσυγκρασιακή Θεραπεία. Το μεν πρώτο σαν μέθοδος διάγνωσης και θεραπείας κάνει μόνο το πρώτο από τα πιο πάνω πέντε ενώ το δεύτερο και τα πέντε. Τεράστια διαφορά. Αυτό σημαίνει για μένα ουσιαστική θεραπεία, όχι μόνον με την Ομοιοπαθητική αλλά με οποιοδήποτε θεραπευτικό σύστημα. Και με βάσει αυτά τα κριτήρια θα πρέπει να κρίνουμε ένα θεραπευτικό σύστημα σαν εύρος και βάθος θεραπείας.
Δεν μας δίνουν βέβαια όλοι οι ασθενείς την δυνατότητα να το κάνουμε αυτό. Δηλαδή να δράσουμε και να καταφέρουμε το εύρος των πέντε θα έλεγα σημείων. Γιατί κάποιοι μπορεί να έρθουν 1 ή δύο μήνες και μόλις υποχωρήσουν τα τοπικά σωματικά συμπτώματα να παρατήσουν την θεραπεία συνηθισμένοι από την αλλοπαθητική πρακτική του «έφυγαν τα οξέα συμπτώματα άρα έφυγε και η ασθένεια». Ενώ όσοι συνειδητοποιήσουν ότι η Ομοιοπαθητική δεν είναι για μπαλώματα αλλά για ουσιαστική σε βάθος θεραπεία, κάνουν υπομονή και έχουν βαθύτερα και μονιμότερα αποτελέσματα.
Στην Αλλοπαθητική γίνεται μόνο το πρώτο σκέλος από τα πέντε σημεία και μάλιστα όχι με θεραπεία αλλά με καταστολή. Προκαλούμε συμπτωματική καταστολή ή ακόμη χειρότερα καταστολή της γενικής χρόνιας ασθένειας με την καταπίεση της οξείας νόσου. Σπρώχνουμε δηλαδή συχνά την ασθένεια πιο μέσα, σε πιο εσωτερικά και πιο σημαντικά για τον άνθρωπο συστήματα. Η Ομοιοπαθητική του ρεπερτοράϊζινγ, δηλαδή αυτή που στοχεύει στην συνταγογράφηση βάσει της τοπικής κυρίως σωματικής οξείας εικόνας, δεν καταστέλλει μεν, αλλά ανακουφίζει προσωρινά την οξεία ασθένεια. Η οποία μετά από λίγο υποτροπιάζει σαν την Λερναία Ύδρα της οποίας κόβεις ένα κεφάλι και ξαναβγαίνουν δύο διαφορετικά.
Όσοι ομοιοπαθητικοί γιατροί την υϊοθετούν δεν κάνουν τίποτα άλλο από ότι έκαναν οι πρώτοι ομοιοπαθητικοί γιατροί πριν ο Χάνεμαν ανακαλύψει την ύπαρξη των χρονίων ασθενειών, των χρονίων προδιαθέσεων, των Μιασμάτων. Αλλά αυτά δεν ήταν παρά «τα παιδικά χρόνια» της Ομοιοπαθητικής, τα πρώτα της βήματα. Δηλαδή έχω μια πνευμονία, βλέπω ποιό ή ποιά φάρμακα ταιριάζουν στην οξεία εικόνα της πνευμονίας αυτής και δίνω το πιο όμοιο με την οξεία αυτή εικόνα φάρμακο. Έτσι όμως δεν συνταγογραφώ για την χρόνια ασθένεια και ούτε για τον χρόνιο ασθενή.
Γι αυτό εγώ δεν στηρίζομαι στην συνήθη μου κλινική πράξη στο ρεπερτοράϊζινγκ. Θα το χρησιμοποιήσω όταν έχω έναν ασθενή που κάνει βαθειά μιασματική ιδιοσυγκρασιακή θεραπεία και πάει καλά και κάποια στιγμή μου τηλεφωνεί και μου λέει «γιατρέ είμαι καλά γενικά σε αυτά που είχα αλλά τώρα μου βγήκε ένα κρυολόγημα ή ένα λουμπάγκο». Εφόσον η γενική του πορεία είναι καλή και έχω να κάνω με μια πρόσκαιρη οξεία εικόνα που δεν μου επηρεάζει ιδιαίτερα την συνολική ψυχοσωματική πορεία του ασθενούς μου, τότε και μόνον τότε, μπορεί είτε βλέποντας τον από κοντά είτε από τηλεφώνου για να μην τον επιβαρύνω οικονομικά, να του δώσω μία οξεία αγωγή βάσει του ρεπερτοράϊζινγκ των βασικών σωματικών συμπτωμάτων. Αν όμως δώσω την οξεία αγωγή και βλέπω ότι το άτομο είτε δεν γίνεται καλά, είτε υποτροπιάζει, είτε πέφτει γενικά και ψυχικά και σωματικά από κει και πέρα, αυτό σημαίνει ότι έχω να κάνω με μια γενικότερη ανισορροπία και τότε θα πρέπει να τον δω οπωσδήποτε από κοντά για να κάνω μιασματική ιδιοσυγκρασιακή διάγνωση και θεραπεία.
Συνταγογράφηση σε οξείες ασθένειες
-Αν έρθει ένα άτομο για πρώτη φορά με οξέα συμπτώματα, τί θα του δώσεις;
-Αν η οξεία του εικόνα είναι στην κορύφωση της, θα του δώσω φάρμακο που να ταιριάζει με την οξεία αυτή εικόνα και ταυτόχρονα θα πάρω και το γενικό του πλήρες ιστορικό ώστε να του δώσω και το μιασματικό ιδιοσυγκρασιακό του φάρμακο το οποίο θα πάρει αφού περάσει η οξεία εικόνα.
-Γιατί δεν δίνουμε από την αρχή το βαθύτερο ιδιοσυγκρασιακό του φάρμακο;
-Γιατί από την εμπειρία μου πρέπει πρώτα να περάσει αυτή η πρόσκαιρη οξεία εικόνα που έχει άλλες διαγνωστικές προδιαγραφές και μετά να πάρει το βαθύτερο ιδιοσυγκρασιακό. Ας μην ξεχνάμε ότι βάσει του Νόμου των Ομοίων θα πρέπει να δώσω κάθε φορά το φάρμακο που είναι πλέον όμοιο με την τωρινή κατάσταση. Και η τωρινή κατάσταση απαιτεί αυτό το οξύ φάρμακο έστω και αν είναι περιστασιακό. Επιπλέον η εμπειρία μου είναι ότι το βαθύτερο ιδιοσυγκρασιακό φάρμακο δεν θα σου καλύψει την τωρινή οξεία εικόνα και το άτομο δεν θα δει άμεσα αποτελέσματα στο οξύ πρόβλημα για το οποίο και προσήλθε. Όταν φωνάξεις τον υδραυλικό γιατί έχεις μια έντονη διαρροή πρέπει πρώτα να μπαλώσει την διαρροή και μετά όπως θα πρέπει να σου αντικαταστήσει τις σάπιες σωλήνες.
Όταν βέβαια λέμε οξύ πρόβλημα δεν εννοούμε ότι λίγο τον πονάει η μέση του ή έχει σήμερα έναν πονοκέφαλο όπως και κάθε μέρα αυτό τον καιρό. Εννοούμε ένα πραγματικά οξύ πρόβλημα όπως π.χ ένα λουμπάγκο, μια οξεία κυστίτιδα, ένα οξύ εμπύρετο κρυολόγημα, μια αναφυλαξία, μια οξεία γαστρεντερίτιδα, μια οξεία φαρυγγίτιδα, μια κρίση έλκους στομάχου, έναν κωλικό νεφρού ή εντέρου. Κάτι οξύ επείγον, που είναι στην αρχή του ή στην κορύφωση του και θα κρατήσει για 2-3 τουλάχιστον μέρες. Αν είναι σε αποδρομή το πρόβλημα του ή είναι τόσο περαστικό που μέχρι να πάει στο φαρμακείο να πάρει τα φάρμακα θα του έχει περάσει τότε σαφώς και θα δώσω το βασικό ιδιοσυγκρασιακό του να ξεκινήσει με αυτό.
Τα φάρμακα που δίνουμε στην οξεία φάση είναι συνήθως στην 30η δυναμοποίηση. Πιο σπάνια, όταν είναι πολύ καθαρή και έντονη η εικόνα θα δώσουμε στην 200η και ακόμα πιο σπάνια αν έχουμε και έντονη ψυχική συμμετοχή θα δώσουμε στην 1000η, δηλαδή την 1Μ. Και αυτό γιατί οι πιο χαμηλές δυναμοποιήσεις δρούν περισσότερο στο σωματικό επίπεδο. Ενώ το μιασματικό ιδιοσυγκρασιακό φάρμακο το δίνουμε συνήθως στην 1Μ δυναμοποίηση. Αυτός είναι ο τρόπος που εγώ δουλεύω και νομίζω ότι είναι και ο πιο σύμφωνος με τους ομοιοπαθητικούς νόμους έτσι όπως τους αναλύσαμε. Αν θέλετε επειδή έτυχε από την αρχή να εκπαιδευτώ στον μιασματικό και ιδιοσυγκρασιακό τρόπο συνταγογράφησης, έμεινα σε αυτόν και αυτόν εφαρμόζω. Στην εκπαίδευση μου δεν δόθηκε βάρος στο ρεπερτοράϊζινγκ και στην οξεία επείγουσα Ομοιοπαθητική. Ούτε έκατσα ποτέ να αποστηθίσω «φάρμακα για οξεία ουρολοίμωξη», «φάρμακα για λουμπάγκο» κλπ κλπ όπως δυστυχώς δίνεται μεγάλο βάρος σε κάποιες Σχολές Ομοιοπαθητικής.
Υπάρχει μια εκτενής βιβλιογραφία όσον αφορά ρετσέτες ιδανικές για οξέα περιστατικά. Π.χ «τι να δώσετε σε μια ουρολοίμωξη» ή «τι να δώσετε σε έναν ψηλό πυρετό» ή «τι να δώσετε σε μια γαστρεντερίτιδα». Αλλά για μένα αυτό είναι Αλλοπαθητική με λάθος χρήση ομοιοπαθητικών φαρμάκων. Αντί όλων αυτών των στάνταρτ φορμουλών εγώ αντιπροτείνω την σωστή χρήση του ρεπέρτορι κάθε φορά, σε οποιαδήποτε οξεία κατάσταση.
Βήματα για ένα ορθό Ρεπερτοράϊζινγκ
Πως όμως γίνεται το σωστό ρεπερτοράϊζινγκ σε μια πραγματικά οξεία ασθένεια; Το πρώτο βήμα είναι να καταγράψεις σωστά τα συμπτώματα του ασθενούς. Στη συνέχεια γίνεται μια αξιολόγηση για να καθορίσουμε ποιά συμπτώματα είναι τα κύρια και έντονα και ποιά από αυτά παρουσιάζουν έντονες και χαρακτηριστικές τροποποιητικές συνθήκες. Γιατί σε αυτά έχει αξία να κάνω ρεπερτοράϊζινγκ. Π.χ αν έχω ένα κρυολόγημα δεν με ενδιαφέρει τόσο ένας πυρετός ήπιος χωρίς ιδιαίτερες τροποποιητικές συνθήκες ή μια απλή κοινή καταρροή αλλά σαφώς με ενδιαφέρει ο έντονος βήχας που αλλάζει πάρα πολύ με την θερμοκρασία, με τη στάση του σώματος, με την ψυχική του κατάσταση, με τον αέρα κλπ. Επιλέγω επομένως τα 1, 2 ή 3 κύρια και έντονα συμπτώματα με τις έντονες τροποποιητικές συνθήκες και αρχίζω με το πιό έντονο από όλα.
Αρχίζω και ρωτάω τον ασθενή για το συγκεκριμένο σύμπτωμα ρωτώντας και διευκρινίζοντας το «ποιός, που, πότε, τι, γιατί, με τι». Είναι πολύ σημαντικό πρώτα να ρωτήσω πότε και γιατί άρχισε αυτό το σύμπτωμα ή αυτή η οξεία νόσος. Συχνά αυτό μπορεί να βάλει την διάγνωση γιατί είναι ο προκλητικός παράγοντας της οξείας νόσου. Αν μια ψύξη π.χ προήλθε από έντονη έκθεση σε κρύο και υγρό αέρα με κατευθύνει σε κάποιες συγκεκριμένες 2-3-4 ιδιοσυγκρασίες. Αν μια διαρροϊκή κατάσταση προήλθε από καταπιεσμένο θυμό είναι πολύ πιθανόν να είναι διάρροια τύπου Κολοσίνθις κοκ. Θα πρέπει επίσης να δούμε μήπως αυτό που έχει ο ασθενής σαν «οξεία ασθένεια» δεν είναι μια φυσική ασθένεια αλλά μια τεχνητή. Δηλαδή να προέρχεται από παρενέργειες χημικών φαρμάκων. Π.χ πολύ συχνά έχω δει διαρροϊκές καταστάσεις από χορήγηση αντιβίωσης ή ξηρόβηχα έντονο από χορήγηση αντιυπερτασικών φαρμάκων κοκ. Αν δεν άρεις την τεχνητή αιτία που το προκάλεσε δεν είναι σωστό και δεν είναι και αποτελεσματικό να προσπαθείς με το ομοιοπαθητικό φάρμακο να το θεραπεύσεις. Άλλο η φυσική ασθένεια και άλλο η τεχνητή.
Στη συνέχεια με ενδιαφέρει η πορεία της οξείας νόσου. Σε άλλά φάρμακα κατευθύνομαι αν έχω μια οξεία, απότομη, έντονη, γρήγορη και θορυβώδη έναρξη και σε άλλα αν έχω μια αργή, σταδιακή και ήπια έναρξη και διαδρομή. Ρωτάω επίσης τοπικές τροποποιητικές συνθήκες. Π.χ πως επηρεάζεται το σύμπτωμα μου αν είμαι όρθιος, ξαπλωμένος, ακίνητος ή κινούμαι. Αν είμαι μέσα ή έξω από το σπίτι. Ρωτάω χρονικές τροποποιητικές συνθήκες. Π.χ ποιές ώρες στη διάρκεια της μέρας ή της νύχτας χειροτερεύει ή καλυτερεύει το σύμπτωμα μου. Ρωτάω και για άλλες τροποποιητικές συνθήκες όπως π.χ ζέστη-κρύο, υγρασία, καιρός, φαγητό, ύπνο, περίοδο, ψυχική διάθεση. Έχει σημασία αν το σύμπτωμα μου χειροτερεύει με νεύρα ή αν μου προκαλεί το ίδιο νεύρα.
Είναι πολύ σημαντικό αρχικά να μην κατευθύνεται τον ασθενή. Πρώτα πρέπει να τον αφήσεται να σας τα περιγράψει ρωτώντας γενικές ερωτήσεις του τύπου «τι σου καλυτερεύει και τι σου χειροτερεύει τον βήχα;» Μετά, αν δεν μας δίνει ιδιαίτερα στοιχεία, σπρώχνουμε τον ασθενή να είναι πιο συγκεκριμένος.
Ταυτόχρονα κάνουμε καταγραφή των συμπτωμάτων, των τροποποιητικών συνθηκών καθώς και αξιολόγηση τους. Σημειώνουμε μόνο τα κάπιταλ και τα ιτάλικς, δηλαδή ότι είναι σε τρίτο ή δεύτερο βαθμό. Δεν σημειώνουμε τα ορντινερι, δηλαδή τον βαθμό 1. Δεν έχει σημασία να γεμίζουμε σελίδες με μη σημαντικό υλικό. Το μόνο που μπορεί να μας κάνει είναι να μας μπερδέψει και να χάσουμε την κεντρική ιδέα του ατόμου.
Στη συνέχεια ανατρέχουμε στο ρεπέρτορι. Λέμε βήχας, άρα θα ψάξω στο Αναπνευστικό Σύστημα ή ψυχοδιανοητικό σύμπτωμα άρα θα ψάξω στο κεφάλαιο Mind ή έχω ένα γενικό σύμπτωμα άρα θα ψάξω στο κεφάλαιο Generalities. Προσέξτε το Ρεπέρτορι είναι λεξικό μεμονωμένων συμπτωμάτων και όχι λεξικό ασθενειών ή νοσολογικών συνδρόμων. Δεν θα ψάξω να βρώ λήμμα «ουρολοίμωξη». Θα ψάξω να βρώ πόνος ουρήθρας, συχνουρία, δυσουρία, αίματουρία κλπ. Υπάρχουν σήμερα αρκετά ομοιοπαθητικά βιβλία τύπου Φαρμακολογίας ή Ρεπέρτορι αλλά με βάση την ασθένεια ή το νοσολογικό σύνδρομο και όχι με βάση το σύμπτωμα. Και λένε π.χ ποιά φάρμακα παρουσιάζουν πιο συχνά αυτή την ασθένεια και τι είδους συμπτώματα έχουν και ποιές τροποποιητικές συνθήκες. Εγώ δεν θα σας τα συνιστούσα. Στην Ομοιοπαθητική ο προσανατολισμός μας δεν είναι το νοσολογικό σύνδρομο αλλά το ιδιαίτερο σύμπτωμα που χαρακτηρίζει τον συγκεκριμένο ασθενή με βάσει τον ομοιοπαθητικό νόμο «διαγιγνώσκω και θεραπεύω τον ασθενή και όχι την ασθένεια».
Στο Ρεπέρτορι του Κεντ ορισμένα λήμματα, π.χ ο βήχας έχει δεκάδες σελίδες υπο-συμπτωμάτων και τροποποιητικών συνθηκών. Για να είναι πιο εύκολα τα πράγματα σε τέτοιες συμπτώματα με εκτενείς πληροφορίες καλό θα ήταν να κάνουμε μια περίληψη τους, βγάζοντας έξω όσα είναι βαθμού 1 και όσα δεν μπορείς να τα ρωτήσεις εύκολα και να πάρεις σαφείς απαντήσεις στην καθημερινή κλινική πράξη. Π.χ στη ρούμπρικα «εξαντλητικός βήχας» θα βρούμε 40 φάρμακα. Αυτό δεν είναι βοηθητικό όσον αφορά την απομόνωση του ενός και μοναδικού φαρμάκου που θα δώσω ή έστω των πιο πιθανών. Από την εμπειρία μου επίσης την κλινική από τέτοια συμπτώματα με πολυπληθείς πληροφορίες, κρατάω αυτά που εύκολα ανευρίσκω στην κλινική πράξη και εύκολα μπορώ να ταυτοποιήσω. Ανατρέχω επομένως σε αυτή την περίληψη του Ρεπέρτορι που σας έχω δώσει για τα κυριότερα οξέα συμπτώματα και καταγράφω ποιά φάρμακα έχουν σε έντονο και χαρακτηριστικό βαθμό το συγκεκριμένο σύμπτωμα που έχει ο ασθενής μου.
Αφού τελειώσει η καταγραφή, κάνω μια πρώτη σάρωση και βλέπω ποιά φάρμακα εμφανίζονται επανειλημμένα στα διάφορα συμπτώματα μου ως ενδυκνειόμενα. Βλέπω π.χ το Αρσένικουμ 5 φορές, τον Φώσφορο 4, το Καούστικουμ 4 κλπ κλπ. Δεν σημαίνει ότι όποιο εμφανίζεται πιο πολλές φορές ότι αυτό και θα δώσεις. Π.χ μπορεί να έχω το Αρσένικουμ πέντε φορές σε διάφορα συμπτώματα και το Αρτζέντουμ Νίτρικουμ σε λιγότερα. Αλλά αν ο ασθενής μου είναι ζεστός και χειροτερεύει με τη ζέστη θα αποκλείσω το Αρσένικουμ. Είναι επίσης σημαντικό να λάβω υπόψιν μου την βασική ιδιοσυγκρασία του ασθενούς μου. Αν ξέρω ότι έχω να κάνω σε γενικές γραμμές με μια Λάχεσις ασθενή και στην οξεία ασθένεια εξετάζοντας τα τοπικά συμπτώματα βρίσκω πολύ συχνά και έντονα την Λάχεσις σαφώς και θα δώσω Λάχεσις. Στη διαφορική διάγνωση θα μετρήσουν επομένως σε μεγάλο βαθμό και τα οξέα ψυχοδιανοητικά συμπτώματα του ασθενούς αν υπάρχουν καθώς και τα οξέα γενικά του συμπτώματα.
Από κει και πέρα η ορθότερη διαδικασία είναι για αυτά τα 2-3-4 φάρμακα στα οποία τείνω να καταλήξω ως πιο πιθανά, να ανατρέξω στην Φαρμακολογία του Κεντ και να δω τι είδους βήχα π.χ έχουν και αν ταιριάζει με τον βήχα που έχει ο ασθενής μου. Τι είδους πυρετό έχουν και τι είδους καταρροή π.χ έχουν. Και έτσι να καταλήξω στο ένα και μοναδικό όμοιο με την συγκεκριμένη οξεία ιδιοσυγκρασία που παρουσιάζει ο ασθενής μου.
Πρακτικά σχήματα ομοιοπαθητικών φαρμάκων σε οξείες ασθένειες
Αλλά αυτό είναι το ιδανικό. Δεν είναι πάντα εφικτό. Ειδικά όταν σε παίρνει ο ασθενής τηλέφωνο, εσύ εξετάζεις άλλον ασθενή και ο καθένας έχει τις ανάγκες του. Ένας άλλος λόγος που το κάνει ανέφικτο είναι ότι στις οξείες ασθένειες η ιδιοσυγκρασιακή εικόνα του ασθενούς αλλάζει οξέως. Μπορεί στη διάρκεια μιας οξείας ασθένειας τώρα ο ασθενής να βγάζει μια εικόνα Αρσένικουμ, σε μερικές ώρες να βγάλει μια εικόνα Καούστικουμ και μετά να βγάλει μια άλλη ιδιοσυγκρασία. Και ενώ εσύ όταν τον είδες συνταγογράφησες Αρσένικουμ 30CH, αν είναι κλειστό το φαρμακείο και πάει την άλλη μέρα ή αν αργήσει να πάει να το πάρει ή αν αλλάζει πολύ γρήγορα η εικόνα του όταν το λάβει να μην είναι πλέον Αρσένικουμ. Είναι εύκολο να χάσεις στην καθημερινή πράξη, την κατάλληλη χρονική στιγμή, το timing. Έχασες το τραίνο. Ήσουν ορθός στη συνταγογράφηση σου όταν το διέγνωσες αλλά το πουλί πέταξε.
Το πλέον ιδανικό θα ήταν να έχεις έναν ομοιοπαθητικό γιατρό στα εξωτερικά ιατρεία ενός νοσοκομείου, να εφημερεύει όλο το 24ωρο σε βάρδιες με άλλους συναδέλφους, να έχει εκεί τον ασθενή ή έστω να τον έχει στην τηλεφωνική γραμμή όποτε τον χρειαστεί και να τον καλύψει σε όλες τις ιδιοσυγκρασιακές του αλλαγές έχοντας άμεση πρόσβαση στη χορήγηση φαρμάκων. Τότε θα είχαμε άμεσα και θαυμάσια αποτελέσματα. Αλλά αυτό στην πράξη δεν γίνεται. Δεν είναι εφικτό.
Γι αυτό το λόγο, έχει αναπτυχθεί από την κλινική εμπειρία ένα λειτουργικό σχήμα το οποίο σίγουρα δεν είνα απόλυτα σύμφωνο με τους ομοιοπαθητικούς νόμους αλλά στην πράξη «από το ολότελα καλύτερα και η Παναγιώταινα», και το οποίο από την εμπειρία μου έχει αρκετά ικανοποιητικά αποτελέσματα. Πρόκειται για το σχήμα των τριών συνήθως διαφορετικών διαδοχικών φαρμάκων. Δηλαδή αφού κάνεις τη διαφορική διάγνωση και καταλήξεις στα δύο ή τρία πιο πιθανά φάρμακα τα δίνεις συνήθως το πρώτο το πρωϊ, το δεύτερο το μεσημέρι και το τρίτο το βράδυ. Και κάνεις το ίδιο για 3 έως 5 μέρες μέχρι να περάσει το πρόβλημα. Το μεσοδιάστημα μεταξύ των διαφορετικών φαρμάκων εξαρτάται πολύ και από την οξύτητα του προβλήματος. Σε μια πολύ οξεία κατάσταση, π.χ σε έναν κωλικό νεφρού μπορεί να τα χορηγήσεις διαδοχικά κάθε 15 λεπτά ή κάθε μισή ή μία ή δύο ώρες. Αν μπορώ να διακρίνω πιο είναι το πιο πιθανό μπορώ να το δώσω πρώτο στην τριάδα.
Αν μπορώ να διακρίνω μόνο ένα τότε μπορώ να το δώσω το ίδιο στην 30η δυναμοποίηση τώρα και να το επαναλάβω ξανά ανά ώρες ή μέρα ανάλογα με την οξύτητα του προβλήματος μέχρι την ύφεση των συμπτωμάτων οπότε σταματάω τη χορήγηση του. Ή μπορώ να το δώσω μία φορά στην 200η ή 1000η δυναμοποίηση και να τελειώσει την περίπτωση.
-Σε ένα οξύ περιστατικό π.χ σε μια έντονη αλλεργική κατάσταση πόσο συχνά θα δώσω διαδοχικά τα τρία φάρμακα;
-Ανά μία ώρα συνήθως.
-Γιατί δεν τα δίνουμε πιο συχνά δηλαδή πιο πυκνά αφού έχουμε οξύ πρόβλημα;
-Γιατί αν πάρει το πρώτο φάρμακο και είναι αυτό που του ταιριάζει απόλυτα και σχεδόν αμέσως μετά πάρει ένα δεύτερο που δεν είναι τόσο όμοιο, τότε χαλάς ως ένα σημείο την καλή δράση του πρώτου κοκ. Γι αυτό αφήνουμε ένα λογικό χρονικό διάστημα για να μην μπερδεύεται η δράση του ενός με του άλλου. Το καλύτερο είναι, αν έχεις την ευχέρεια και εσύ και ο ασθενής, μετά την λήψη του κάθε φαρμάκου να σε παίρνει τηλέφωνο και να σου λέει πως πάει και αν πηγαίνει πολύ καλά να μην προχωρήσει στη λήψη των επόμενων. Αλλά αυτό συχνά είναι ανέφικτο. Μην ξεχνάτε ότι εν γνώσει μας κάνουμε σε τέτοιες περιπτώσεις πυροσβεστική αντιμετώπιση, δηλαδή ότι κάνει και η Αλλοπαθητική, αλλά με φυσικό τρόπο.
Και δεν πρέπει σε τέτοιες περιπτώσεις να είμαστε φανατικοί και μονόπλευροι. Μεγαλύτερη σημασία από την δική μας «καθαρότητα», έχει το συμφέρον του ασθενούς. Όταν πρέπει να δώσουμε και αλλοπαθητικά φάρμακα για να καλύψουμε με σιγουριά την κατάσταση, σαφώς και οφείλουμε να το κάνουμε. Και θα δώσουμε και αντιϊσταμινικά αν χρειαστεί και κορτιζόνη και οτιδήποτε απαιτείται. Αν υπήρχε αυτή τη στιγμή μια ομοιοπαθητική κλινική στο νοσοκομείο να εφημερεύει και να αναλαμβάνει τα επείγοντα περιστατικά, σαφώς και σε πολύ μεγάλο βαθμό δεν θα χρειαζόταν κανένα αλλοπαθητικό φάρμακο. Αλλά και πάλι όποτε χρειαζόταν θα έπρεπε να δοθεί μαζί με τα ομοιοπαθητικά. Κανένα πρόβλημα.
Επαναλαμβάνω ότι για μένα το ρερερτοράϊζινγκ έχει κυρίως χρήση στις οξείες ασθένειες και προσωρινά. Η βασική μας θεραπεία οφείλει να είναι μιασματική και ιδιοσυγκρασιακή και συνολική. Υπάρχουν και περιπτώσεις που τα συμπτώματα είναι αμυδρά γιατί π.χ η μητέρα δεν μπορεί να σου μεταφέρει αξιόπιστα συμπτώματα από το βρέφος της το οποίο δεν μιλάει. Το βρέφος αλλά και το παιδί που μιλάει δεν μπορεί να σου μεταφέρει τις υποκειμενικές αισθήσεις που έχει, π.χ με τι μοιάζει ο βήχας του ή αν προκαλείται από ένα γαργαλητό ή γδάρσιμο ή αίσθηση ξένου σώματος στο λαιμό κλπ. Αναγκάζεσαι σε τέτοιες περιπτώσεις αμυδρών συμπτωμάτων να δώσεις τα πιο πιθανά φάρμακα που από την κλινική εμπειρία λειτουργούν σε τέτοιες περιπτώσεις. Κάνεις δηλαδή πάντα το καλύτερο δυνατόν υπό τις περιστάσεις. Είμαστε άνθρωποι οι γιατροί, δεν είμαστε θεοί και καλό είναι να ξέρουμε τα όρια μας και να μην το παίζουμε θεοί και να το ξέρουμε κιόλας.
3.Επιλογή της κατάλληλης δυναμοποίησης
Ας περάσουμε τώρα στην επιλογή της κατάλληλης δυναμοποίησης. Τα ιδιοσυγκρασιακά φάρμακα τα δίνω συνήθως σε δυναμοποίηση εκατοστιαία χιλιοστή, δηλαδή 1 επί 100 στην πλήν 1000 ή 1Μ. Σπάνια ξεκινάω με 10Μ ή σπάνια ξεκινάω με 200CH. Με 200CH ξεκινάω σε βρέφη ή πολύ μικρά παιδιά που έχουνε ένα έντονο δερματικό πρόβλημα και το οποίο υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να μου κάνει μια έντονη θεραπευτική κρίση. Πάμε λοιπόν πιο ομαλά και για να μην ταλαιπωρηθεί το παιδί και για να μην ανησυχούν οι γονείς. Δίνουμε πιο χαμηλή δυναμοποίηση γιατί ούτως ή άλλως ένα βρέφος έχει συνήθως ευαίσθητη και έντονα κινητοποιούμενη ζωτική δύναμη και δεν χρειάζεται το 1Μ. Του αρκεί η 30CH και μετά μπορώ να δώσω σταδιακά 200CH ή και 1Μ αργότερα αν χρειαστεί.
Είναι ορισμένα φάρμακα τα οποία απευθύνονται εξ ορισμού σε έντονες ψυχοδιανοητικές καταστάσεις και γι αυτό απαιτείται συχνά δυναμοποίηση 10Μ εξ αρχής. Π.χ σε μια έντονη ερωτική απογοήτευση τύπου Ιγκνάσια θα αρχίσουμε με 10Μ αν είναι οξεία και πολύ πρόσφατη η εικόνα ή σε μια έντονη και πρόσφατη εικόνα Σταφισάγκρια δίνουμε 10Μ. Σε όλες τις υπόλοιπες περιπτώσεις συνήθως ξεκινάμε με 1Μ. Υπάρχουν κατά σειράν οι εξής δυναμοποιήσεις που χρησιμοποιούνται στην κλινική πράξη: 30CH, 200CH, 1Μ, 10Μ, 50Μ. Ελάχιστες φορές έχω χρησιμοποιήσει την 50Μ.
10Μ επίσης μπορούμε να δώσουμε όταν δώσαμε το ιδιοσυγκρασιακό φάρμακο σε δυναμοποίηση 1Μ, πήγε πολύ καλά το άτομο, δηλαδή καλύτερα 2 ή 3, μετά από κάποιο διάστημα εξαντλήθηκε η δράση του φαρμάκου και άρχισε να πέφτει και να ξαναγυρνάνε τα προηγούμενα συμπτώματα. Αλλά πάντα με την προϋπόθεση ότι ξαναπαίρνω το ιστορικό και διαπιστώνω ότι το άτομο παραμένει στην ίδια ακριβώς ιδιοσυγκρασία. Γιατί αν δεν είναι σε τέτοια φάση μπορεί το 10Μ να μην δράσει καθόλου. Με την ίδια λογική ελάχιστες φορές χρειάστηκε να δώσω 50Μ όταν το 10Μ εξάντλησε την δράση του. 30CH δίνω κατά κανόνα στις οξείες ασθένειες, επειδή δρά περισσότερο στο σωματικό επίπεδο. Σπανιότερα στις οξείες ασθένειες θα δώσω 200CH ή 1Μ όταν είναι πολύ χαρακτηριστική η εικόνα και όταν υπάρχει σαφής και χαρακτηριστική συμμετοχή του ψυχοδιανοητικού.
Το 12CH το δίνουμε στα ιστικά άλατα, δηλαδή τις καθημερινές κάψουλες που υποστηρίζουν την δράση των ξεχωριστών, μονών, ιδιοσυγκρασιακών καψουλών. Πρόκειται για άλατα Καλλίου, Νατρίου, Ασβεστίου, Μαγνησίου και Σιδήρου και είναι συνήθως άλατα ανθρακικά, φωσφορικά, θειούχα, χλωριούχα και νιτρικά. Αυτά είναι τα βασικά ιστικά άλατα και δίνονται βάσει ενός σχήματος έτσι ώστε να ταιριάζουν με το ιδιοσυγκρασιακό φάρμακο αλλά συχνά και με τις ιστικές ανάγκες του συγκεκριμένου ατόμου. Π.χ το Καλκάρεα καρμπόνικα ιστικό άλας έχει σχέση με παθήσεις σκελετικές. Αλλά θα τα δούμε αυτά στην πορεία, πρόκειται για πρακτικούς κανόνες.
-Όταν πρέπει να δώσουμε ιδιοσυγκρασιακό φάρμακο σε βρέφη ή πολύ μικρά παιδιά, πως μπορούμε να βρούμε την ιδιοσυγκρασία τους;
-Παίρνουμε πληροφορίες από τα εξωλεκτικά στοιχεία όπως τα αναλύσαμε παλαιότερα και παίρνουμε και πληροφορίες από τους γονείς και το περιβάλλον των παιδιών. Επιστρατεύουμε επίσης την εμπειρία μας. Ας μην ξεχνάμε και κάτι ακόμη. Οι πιθανές ιδιοσυγκρασίες σε αυτή την ηλικία είναι πολύ πιο περιορισμένες γιατί το παιδί είναι ακόμη αδιαμορφοποίητο ψυχοδιανοητικά, βρίσκεται σε μια πιο ζωώδη, πιο αγελοποιημένη κατάσταση. Δεν έχει ακόμη έντονα ιδιαίτερη προσωπικότητα. Το ίδιο βλέπουμε και στην Κτηνιατρική Ομοιοπαθητική. Και εκεί στα ζώα, έχουμε να κάνουμε με λίγες και αδρές ιδιοσυγκρασίες για ευνόητους λόγους. Το ψυχοδιανοητικό του ζώου και σαν εύρος και σαν εξατομίκευση είναι πολύ πιο αδρό. Π.χ οι πιο συχνές ιδιοσυγκρασίες στα παιδιά και βρέφη είναι Μεντορίνουμ, Φώσφορος, Σούλφουρ, Πουλσατίλλα, Κίνα και Λάχεσις. Σε βρέφη σπάνια θα δώσεις Λαϊκοπόντιουμ ή Νουξ Βόμικα ή Λίλιουμ Τιγκρίνουμ γιατί πρόκειται για πολύ πιο πολύπλοκα διανοητικά φάρμακα. Επομένως είναι πιο αδρές και πιο λίγες οι ιδιοσυγκρασίες και πιο εύκολα θα κατευθυνθείς. Όταν περιγράφαμε τις ιδιοσυγκρασίες πολύ συχνά σας έλεγα πως είναι η εικόνα του ατόμου σε παιδάκια ή βρέφη.
4.Είναι μόνον τρία τα Μιάσματα;
-Έχω διαβάσει ότι εκτός από τα τρία μιάσματα σήμερα υποστηρίζουν κάποιοι ομοιοπαθητικοί γιατροί ότι υπάρχουν και άλλα μιάσματα.
-Κατά τη γνώμη μου πρέπει ότι λέμε να στηρίζεται σε συμπαντικούς νόμους αν θέλουμε να έχουμε επαφή με την πραγματικότητα. Διαφορετικά θα καταντήσουμε σαν τους ψυχολόγους που κάθε ένας δημιουργεί και τη δική του σχολή. Τα μιάσματα είναι μόνο τρία γιατί αντιστοιχούν σε τρείς θεμελιώδεις καταστάσεις του Σύμπαντος. Το ψωρικό μίασμα αντιστοιχεί στη Γινν κατάσταση, το συκωτικό στη Γιανγκ κατάσταση και το συφιλιτικό στη διαστροφή τους.
Όλα αυτά που περιγράφονται ως νέα μιάσματα όπως π.χ το φυματινικό ή το καρκινικό εγώ δεν τα δέχομαι ως μιάσματα. Πρόκειται σαφώς για επιδράσεις αλλά πολύ περιορισμένου εύρους και χωρίς γενική ισχύ και υπόσταση. Ζούμε στον Κόσμο της Δυαδικότητας, του Γινν και του Γιάνγκ, άντε και της ανισορροπίας τους, της συφιλιτικής, που την έχουμε επιβεβαιώσει κλινικά στην πράξη. Που χωράει τέταρτο και πέμπτο μίασμα κοκ. Άλλοι λένε και για το κορτιζονικό μίασμα. Αλλά αυτό δεν είναι μίασμα. Είναι μια κορτιζονική παρενέργεια, ένα περιορισμένου εύρους σύνδρομο, δεν είναι μίασμα. Δεν κληρονομείται από γενιά σε γενιά και δεν δημιουργεί κληρονομούμενες χρόνιες προδιαθέσεις. Αυτός είναι ο ορισμός του μιάσματος. Άμα δεν μιαίνει, δεν είναι μίασμα.
Αυτή η τάση για νέα και διάφορα μιάσματα ξεκίνησε από την παρανόηση ότι το ψωρικό μίασμα προέρχεται από την ψώρα, το συκωτικό από την σύκωση-βλεννόρροια και το συφιλιτικό από τη σύφιλη. Είναι λάθος αυτό. Δεν προήλθε το συκωτικό μίασμα επειδή είχαμε επιδημίες βλεννόρροιας. Όχι. Ο Χάνεμαν δεν είπε αυτό το πράγμα. Απλά για μνημονοτεχνικούς λόγους μας συνέδεσε τα μιάσματα με μια αντίστοιχη χαρακτηριστική εικόνα ασθένειας ώστε να τα κατανοήσουμε. Π.χ όποιος έχει βλεννόροια δεν θα πάρει απαραίτητα συκωτικό φάρμακο. Ή όποιος έχει σύφιλη δεν θα πάρει απαραίτητα συφιλιτικό φάρμακο. Άλλωστε ο Χάνεμαν το ξεκαθάρισε ότι το ψωρικό μίασμα, δηλαδή το πρωταρχικό, η μητέρα των άλλων μιασμάτων ξεκίνησε από την Πτώση των Πρωτόπλαστων με το Προπατορικό Αμάρτημα. Και το συνέδεσε με τον εγωϊσμό. Δεν είναι τυχαία αυτά που είπε.
Ο Παράδεισος είναι ο Πνευματικός Κόσμος, δηλαδή ο Κόσμος της Μοναδικότητας. Εκεί είχαμε μόνο τον Αδάμ αρχικά, που Αδάμ σημαίνει άνθρωπος χωρίς φύλο. Κάποια στιγμή δημιουργήθηκε από την «πλευρά» του Αδάμ και η Εύα. Δηλαδή περάσαμε σε ένα πρώτο στάδιο δυαδικότητας. Με το προπατορικό αμάρτημα, ο εγωϊσμός μπήκε μέσα στον άνθρωπο που ήταν ενωμένος με τον Θεό και επήλθε πλέον η πτώση στον Κόσμο της Δυαδικότητας. Από μονοδιάστατη πνευματική οντότητα ο άνθρωπος έγινε τρισδιάσταστη πνευματική-ψυχική-υλική. Η ψυχική και υλική οντότητα του ανθρώπου ανήκει στον Κόσμο της Δυαδικότητας. Εκεί έχουμε γιν και γιανγ, ισορροπία και ανισορροπία, υγεία και ασθένεια άρα και μιάσματα και χρόνιες προδιαθέσεις.
Άρα το ψωρικό, συκωτικό και συφιλιτικό μίασμα είναι τα μόνα που υπάρχουν γιατί και κληρονομούνται και έχουν συμπαντική βάση, συμπαντική υπόσταση. Καταλάβατε τώρα γιατί στις πρώτες διαλέξεις ήταν αναγκαίο να μιλήσουμε για τους συμπαντικούς νόμους και την υπόσταση του Σύμπαντος και του Ανθρώπου σαν όν αναπόσπαστο με το Σύμπαν. Γιατί αλλοιώς, αν δεν έχετε μια ουσιαστική φιλοσοφική και θεωρητική βάση, θα υποκύψετε στις αυθαίρετες ανθρώπινες γνώμες. Και τότε θα πηγαίνετε στα διάφορα ομοιοπαθητικά συνέδρια και εκεί θα δείτε να πουλιώνται όλων των ειδών τα χαϊμαλιά του κόσμου από διάφορες «αυθεντίες» και από πλήθος «δασκάλων».
Και αυτά που σας έχω πει μέχρι τώρα, αν δεν τα στήριζα σε συμπαντικούς νόμους θα ήταν επίσης «χαϊμαλιά». Και παρά την φιλότιμη μου προσπάθεια να τα στηρίξω στους συμπαντικούς νόμους και στην κλινική μου εμπειρία, είναι σίγουρο ότι κάποιες επεκτάσεις που έκανα ή κάποιες τεχνικές που ανέπτυξα σαν άνθρωπος μπορεί αύριο να αποδειχτούν «χαϊμαλιά», ανθρώπινες φανταχτερές πλάνες. Μένει σε σας να έχετε ανοιχτό μυαλό και να το διαπιστώσετε. Εγώ προσπάθησα να σας δώσω ότι καλύτερο είχα, με ειλικρινή και επιστημονική διάθεση. Ευχαριστώ και καληνύχτα ή μάλλον καλό ξύπνημα!